Rusya Devlet Başkanı'nın uluslararası ekonomik iş birliğinden sorumlu özel temsilcisi Kiril Dmitriyev, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda Hürmüz Boğazı'ndaki gerilimin küresel tarım girdileri üzerindeki etkilerine dikkat çekti.
Dmitriyev, özellikle gübre bileşenlerinin global ticaretindeki payın yüksek olduğuna işaret ederek tarım piyasaları için "büyük şoklar" uyarısı yaptı.
Dmitriyev'in paylaştığı verilere göre, global gübre girdilerinin önemli bir kısmı Hürmüz Boğazı üzerinden sevk ediliyor: kükürt yaklaşık yüzde 44, üre yaklaşık yüzde 31, amonyak yaklaşık yüzde 18 ve fosfatlar yaklaşık yüzde 15'lik paya sahip. Bu göstergeler, boru hattı veya alternatif kara taşımacılığı gibi seçeneklerin sınırlı olması nedeniyle bölgedeki aksaklığın tarım girdileri tedarik zincirini derinden etkileme riskini ortaya koyuyor.
Hürmüz Boğazı, enerji ticaretinin yanı sıra dünya ticaretinde kritik bir ulaşım hattı olmayı sürdürüyor; belirsizlikler ve güvenlik endişeleri deniz taşımacılığını zorlaştırıyor. Bu durum, gübre ve tarım piyasalarında fiyatların yukarı yönlü baskı altında kalmasına, çiftçilerin maliyetlerinin artmasına ve küresel gıda arzına yönelik risklerin güçlenmesine yol açacak görünüyor. Deniz taşımacılığında alternatif rotaların bulunmaması, maliyetlerin artmasına ve arzın aksamasına neden olabilecek ciddi bir faktör olarak öne çıkıyor.
Tarımsal üretimde kullanılan gübre fiyatları zaten dünya genelinde yüksek seyrediyor; bazı ülkelerde üretici ile tüketici fiyatı arasındaki fark önemli ölçüde genişledi. Bu nedenle Hürmüz Boğazı'ndaki jeopolitik riskin sürmesi, tarım piyasalarında ek dalgalanmalara yol açma potansiyeli taşıyor.
Uzmanlar, gıda güvenliği ve tarımsal üretim açısından bu gelişmelerin yakından izlenmesi gerektiğini, özellikle enerji ve lojistik maliyetlerindeki artışın gübre fiyatlarını daha da yukarı çekebileceğini belirtiyor. (İLKHA)