Amerikan demokrasisi uzun yıllardır dünyaya örnek gösterilen bir sistem olarak lanse edilir. Özgürlükler ülkesi, fırsatlar ülkesi, herkesin söz hakkının olduğu bir ülke…
Peki ya sistemin içinde kalanlar değil de, kenarında unutulanlar ne diyor bu "demokrasiye"?
Washington'daki Kongre binasının önüne gelen kalabalık bir grup.
Ne slogan atan gençler ne pankart sallayan aktivistler… Bunlar çoğunluğu yaşlı, bazıları görme engelli, bazıları zihinsel yetersizliklerle mücadele eden insanlar. Sessiz ama kararlı…
Hepsi tekerlekli sandalyesinde ya da bastonuyla. Ellerinde pankart yok ama yüzlerinde bir çığlık var: “Biz hâlâ buradayız ve hayattayız!”
Protesto ettikleri şey: Amerika’nın sosyal hizmetler kurumu olan DSHS’nin (Department of Social and Health Services) açıkladığı yardım kesintileri. Bu yeni politikayla birlikte bazı eyaletlerde engellilere yapılacak federal yardımlar sınırlandırılıyor. Gerekçe ne mi? Bütçe açığı.
Ama mesele yalnızca maddi değil. Mesele, insanın bir kenara bırakılması. Mesele, "yararsız" görülenin, "masraf" muamelesi görmesi.
Amerikan Kongresi’nin önünde bu insanlar yalnızca bir yardım değil, onurlu bir yaşam hakkı talep ediyorlar. Bu topraklarda her bireyin eşit sayıldığı, her sesin duyulduğu söyleniyor.
Peki, en sessizlerin sesi neden bu kadar görünmez?
Tekerlekli sandalyesiyle bir yaşlı kadın "Ben sadece hayatta kalmak istemiyorum, yaşamak istiyorum" diyor. Bu cümle bir sistem eleştirisidir. Bu cümle, demokrasi ile gerçek eşitlik arasındaki uçurumu anlatan en sade feryattır.
Amerika'da milyonlarca insan engelli. Ve bu insanların çoğu, yaşlılıkla, yalnızlıkla, yoksullukla baş başa. Şimdi bir de yardım kesintileri... Demokrasi yalnızca oy kullanmak değil, insan onurunu koruyabilmek demektir.
Kongre binası dev gibi bir yapı. Önünde bekleyen yaşlı ve engelli insanlar o yapının gölgesinde kaybolmuş gibi görünebilir. Ama asıl mesele şu: Gerçek demokrasiler, gölgede kalanları da görmeyi başaran sistemlerdir.
Bugün Amerika'da engelliler susmuyor. Sessizlikleriyle haykırıyorlar. Çünkü demokrasi, yalnızca engelsizler için inşa edilemez.
